Bij prostitutie denkt men meestal aan grote steden. Maar hoe zit het met omliggende gemeenten van bijvoorbeeld Rotterdam zoals Schiedam, Vlaardingen, Spijkenisse en Rockanje? Dit bericht gaat over de schaarse kennis over de veelal inmiddels verdwenen bedrijven in deze gemeenten. Hoe was het om daar te werken? Een van de weinige bronnen van informatie hierover zijn de veldwerkverslagen van de medewerkers van De Rode Draad, die informatie over de wet en het werk verspreidden.

Schiedam
Club in Schiedam

Club in Schiedam

In 1892 voerde Schiedam het bordeelverbod in. Tussen 1905 en 1912 is er geen (bedrijfsmatige) prostitutie in Schiedam. (Bossenbroek en Kompagnie, 1998) In de jaren zestig en zeventig ontstaat er enige bedrijvigheid op dit gebied.

In 2000 ontwerpt de stad een vergunningenstelsel dat gemodelleerd is naar dat van Rotterdam. De Rode Draad en het Prostitutie Maatschappelijk Werk krijgen een kleine subsidie om de vrouwen in de vier vergunde bedrijven te bezoeken. Een daarvan is een seksshop waar nog nooit actieve sekswerkers binnen zijn gesignaleerd.

In 2002 bezoeken medewerkers van De Rode Draad een vergund escortbureau in Schiedam: (uit het verslag)

Er was alleen gelegenheid om met de baas te spreken. De man vertelt dat zijn escortbedrijf gedurende de acht jaar dat het bestond qua omvang is gehalveerd. Hij heeft alleen buitenlandse (Spaanstalige en een paar Oost- Europese vrouwen) aan het werk. Hij had ook een pornowinkel in Rotterdam, maar de vergunning daarvoor had hij laten intrekken. Geruchten dat er in die ‘winkel’ vrouwen werkten, ontkende hij stellig. Er stond alleen een zonnebank boven zodat zijn dames er goed konden uitzien. Hij beweerde goed voor zijn dames te zorgen. Zo hield hij geld in van een ‘spilzieke’ vrouw en spaarde het geld voor haar. Maar hij kon echter niet voorkomen dat een ‘spilziek’ vriendje van de vrouw de spaarcenten alsnog opmaakte.

Gevel club in Schiedam

Gevel club in Schiedam

In een van de twee clubs is De Rode Draad is hier nooit verder gekomen dan de exploitant. De vrouwen waren er meestal (nog) niet. Volgens de exploitant zit boven de club een massagesalon en is hij eigenaar van de snackbar en het café ernaast. Tijdens een bezoek in 2002 vertelde de exploitant dat er  maar vijf meisjes werkten, allemaal uit Nigeria. Het maakte hem overigens niet uit waar de meisjes vandaan kwamen. Hij was kwaad omdat ze er nog niet waren. Ze moesten om 20.00 uur officieel beginnen, maar kwamen zelden of nooit op tijd. Het is helemaal niet leuk meer om met de huidige werkmentaliteit van de meisjes nog een club te hebben, klaagt hij. De veldwerkers van De Rode Draad zijn nogal verbaasd over die tirade. Ze zijn zelfstandig ondernemer en bepalen toch zelf hun werktijden (en prijzen?)! ‘Jazeker, ze zijn zelfstandig, maar dan is het toch een schande dat ze pas om half elf komen!  Hij droeg btw af volgens het ‘Rotterdamse systeem’: exploitant betaalt voor ‘de meisjes.’ Bij De Rode Draad kwamen later klachten binnen dat slechts enkele dames belasting moesten betalen, om de schijn op te houden dat er sowieso aan de fiscus werd afgedragen. De anderen werkten illegaal en betaalden niets. Dit ‘Rotterdamse’ systeem van belasting afragen in de seksbranche werd overigens rond die tijd afgebouwd ten gunste van normale btw afdrachten voor ondernemers.

In 2003 is deze club na een inval van de politie tijdelijk gesloten. Tijdens een proces tegen vrouwenhandelaren bleken er ook vrouwen door hen in Schiedam te zijn geplaatst. (Haarlems Dagblad 16-9-2003). Volgens de geruchten zouden ze ook in deze club hebben gewerkt.

Gesloten

Gesloten

In 2005 staan de medewerkers van De Rode Draad weer voor een dichte deur. De Rode Draad schrijft in het verslag:

We wilden iets meer weten en zijn een café ernaast ingegaan. De barman vertelde ons dat de zaak een paar dagen geleden open was en dat de baas hele mooie vrouwen uit Polen aan het werk had. Helaas zijn de vrouwen weer verder getrokken en nu is de zaak weer dicht. Aangezien de exploitant nu kerstbomen verkoopt is dit niet zo’n ramp.

De zaak is nu weg. De andere club in Schiedam is ook verdwenen. Dit was eerder een massagesalon.  Ook daar moest men in 2003 dicht in verband met ‘het werken van illegale vrouwen’. In 2002  had de schoonmaakster tegen De Rode Draad gezegd dat er vooral Spaanstalige vrouwen werkten, omdat er geen Nederlandse vrouwen beschikbaar waren. De Rode Draad kwam bij deze gelegenheid overigens niet verder dan de deur, ‘want de meisjes waren er niet’. Niettemin zag De Rode Draad enkele dames in werkkleding door de gang lopen. Bij een latere bijeenkomst krijgt De Rode Draad contact met twee vrouwen die hier gewerkt hadden. Zij vertelden verhalen van schijnzelfstandigheid: ze waren officieel zelfstandig ondernemer, maar stonden toch onder gezag van de eigenaar. In 2005 zien we dat de zaak definitief gesloten is.

Anno 2013 is er een Thaise massagesalon in Schiedam. Men biedt er in ieder geval traditionele massage, maar volgens berichten van klanten op internet is men bereid tegen een meerprijs wat verder te gaan.

Spijkenisse

In 2006 komt De Rode Draad in een privéhuis in Spijkenisse. Het is gevestigd in een nieuwbouwwijk. De medewerkers van De Rode Draad hebben een gunstige indruk van de zaak; er zijn bijvoorbeeld geen kledingvoorschriften. Er wordt echter een probleem gemeld: concurrentie van illegale prostitutie in een zogenaamde disco. De Oost-Europese vrouwen nemen daarvandaan hun klanten mee naar een goedkoop hotelletje in de buurt. Daarop gaat de Rode Draad op onderzoek uit: 2006  (uit het verslag):

Het is 23.00 uur, de portier komt tegelijk met ons aan en boven in de zaak zien we een stuk of tien vrouwen die bijna allemaal in gezelschap van een man zijn. We gaan aan een tafeltje zitten omdat de bar vol is en de portier komt naar ons toe om ons een bon voor de drankjes te geven. Een iets oudere Oost-Europese vrouw komt later de bestelling opnemen.

Spijkenisse, disco

Spijkenisse, disco

De meeste mannen hebben een drankje voor een vrouw besteld en gaan af en toe met haar de dansvloer op. In de meeste gevallen zag je dan dat er nog een paar mannen mee gingen dansen. De dj doet goed zijn best en gooit er uiteenlopende muziek tegen aan. We horen het Russische Kalinka maar ook een soort polonaise en salsa. We zijn al wat langer in de zaak en hebben gezien dat er drie nieuwe klanten werden binnengebracht door de portier. De mannen gaan aan de bar zitten en er komen direct drie vrouwen bij hen staan die overduidelijk moeite doen om een praatje aan te knopen. De vrouwen zaten eerst wat achteraf en het leek erop dat zij de volgende in de rij waren om mannen aan te spreken. De mannen zeggen niet veel en de vrouwen staan er zeer ongemakkelijk bij. De vrouwen die net hun klanten hebben zien vertrekken lopen naar achter de bar om hun tas te pakken en verdwijnen via een deur om later weer terug te komen. Ook in deze zaak zien we weer dat er toch erg weinig drank over de bar gaat.

2007:  Bij een tweede bezoek vertelden we dat we van een organisatie waren voor mensenrechten en dat we wat foldermateriaal wilden achterlaten. De Poolse bardame zei dat we maar eerst met de eigenaar moesten spreken. Vijf minuten later kwam hij aan ons tafeltje zitten. Hij begon te schreeuwen dat hij mensen als wij zat was. Hij had immers  een gewone disco!  De meisjes waren gewoon klanten, die wat plezier wilden hebben. Hij beklaagde zich er ook over dat de vreemdelingendienst bij hem op bezoek was geweest. Overigens is dat vreemd als de dames zich alleen maar komen verpozen. Vrouwen uit Oost- Europa mogen gewoon in Nederland zijn. Wanneer zij aan het werk blijken te zijn is dat echter een andere zaak. Hij vroeg aan de medewerker Oost-Europa hoe zij wist dat de vrouwen in de zaak uit Oost-Europa kwamen. Zij zei dat ze zelf uit Roemenië kwam. Geen probleem, zo vond hij, want er waren geen Roemeensen in de zaak. Toen de eigenaar merkte dat ze ook Russisch sprak, was hij er minder gerust op.

Rockanje
Rockanje

Rockanje

In 1993 deed Rockanje voor het eerst van zich horen als gemeente waar sex club Huize Sonja was gevestigd. Een Colombiaanse vrouw deed aangifte van mishandeling en mensenhandel tegen de exploitant van dit bedrijf. Zij was mishandeld omdat ze het waagde een cola te bestellen in plaats van het verplichte Piccolootje. (kleine fles champagne). Een andere vrouw, een oudere Dominicaanse kreeg slaag omdat ze haar collega’s probeerde te beschermen. De klachten waren niet mis: de vrouwen werden gedwongen zonder condoom te werken en ze hadden geen beschikking over hun paspoort. De vrouw die aangifte deed vertrouwde de politie aanvankelijk niet. Agenten waren namelijk wel een paar keer binnen geweest maar hadden niets gedaan. Ze werd ook gewantrouwd omdat ze wist dat ze in de prostitutie terecht zou  komen. De exploitant had ook een bedrijf in Rotterdam, waar alles beter gecontroleerd werd.

Uit een verslag gemaakt vanaf de publieke tribune van de rechtbank Rotterdam: Zaak Colombiaanse: 13 januari 1994.

De verdachte komt binnen. Het is een donkere man die in smetteloos wit is gekleed. Hij draagt oorbellen. Hij wordt ervan beschuldigd tussen 1 juli tot september 1994 vrouwenhandel  te hebben bedreven. Hij is in 1952 op Aruba geboren. Bovendien wordt hij beschuldigd van mishandeling. De verdachte spreekt gebrekkig Nederlands. Hij spreekt de rechter aan met je en jij. Wanneer hij niet op een bepaald woord kan komen noemt hij iets ‘dinges’. Hij dacht dat het normaal was om een paspoort in te nemen: anderen deden dat ook om te voorkomen dat vrouwen wegliepen!

In 2006 wordt Sonja heropend. De nieuwe eigenaar ‘Jeffrey’ maakt schoon schip en zegt dat wapens niet getolereerd worden. (AD 6 april 2006). Een vreemde opmerking: wapens worden toch nergens getolereerd? In 2008 bezoekt De Rode Draad het bedrijf twee maal, eenmaal overdag en eenmaal ’s avonds. In beide gevallen viel er geen activiteit waar te nemen.

Vlaardingen

In 2008 ontdekte De Rode Draad dat er in Vlaardingen enkele Thaise massagesalons waren. Op een van deze adressen hing er een briefje dat het bedrijf ‘tijdelijk’ was gesloten. Anno 2013 is er één massagesalon in Vlaardingen. In 2012 waren er enkele escortbureaus actief. Er is slechts één vergunning beschikbaar. In 2005 brandde het enige bordeel aan de Binnensingel af.